Bilgi Evleri Tanıtım Filmi

 

Sultan Melikşah

alt

Sultan Melikşah, Büyük Selçuklu Devleti’nin hükümdarıdır. 1055 yılında İsfahan’da doğmuş, 1092 yılında Bağdat’ta 38 yaşında iken ölmüştür. Babası Sultan Alp Arslan’ın vurulması üzerine 1072’de 18 yaşında tahta geçti.

Önce amcasının isyanını bastırarak Maveraünnehir ile Harzem’i ele geçirdi. Ünlü vezir Nizamülmülk, Melikşah’ın gerek tahta çıkmasında, gerekse zaferlerinde önemli bir rol oynamıştır. Anadolu’nun dörtte üçü Melikşah zamanında ele geçirilmişve Suriye’de büyük başarılar kazanılmıştı.

Yirmi sene hüküm süren I. Melikşah, cesareti gibi zekası ile, ilim sevgisi ve edebî seviyesiyle de tanınmıştır. Kendisi gibi bir Türk soyundan gelmişolan Veziri Nizamülmülk ile birlikte hem bir çok memleketler almaya, hem de nehirlere köprüler, şehirlere kaleler ve su yolları gibi birçok eserler yapmaya muvaffak olmuştu.

Büyük İran şairi Ömer Hayyam onun sarayında himaye görmüşo devrin büyük fikir adamlarındandır.
Melikşah, Bağdat’ta bir rasathane kurmuşve 1086 yılında başlayan ve dünyanın güneşetrafında dönmesi esasına dayanan bir takvim inkılabı yapmıştı ki buna ‘Celalî Takvimi’ adı verilir.

Sarayında Türkçe konuşulmakla birlikte edebî dil Farsça idi. Kendisinin pek güzel rubaileri vardır. Celaleddin Melikşah’ın Berkiyaruk, Sencer, Mehmet adlı üç oğlu vardı ki üçü de hükümdarlık yapmışlardır.

Melikşah sanatı, sanatçıları ve bilginleri korudu. Döneminde Gazali, İbni Cezele, Ömer Hayyam, Kaşgarlı Mahmud, Abdülkadir Cürcani gibi düşünür, dilci, hekim, şair gibi ünlü kişiler yetişti.